The earthquake

image

Mèo của tôi trên chuyến xe bus tới Melaka, khi tôi ngồi viết blog này.

Cách đây vài tuần, tôi nếm trải sự phản bội. Tôi nhận thức được điều ấy trong thời điểm sức khoẻ có thể nói là tồi tệ nhất trong 4 năm trở lại đây – hệ quả của một quá trình dài làm việc quá sức và căng thẳng. Tôi biết mình nên nghỉ ngơi. Và ngay khi tôi núp trong hang để nghỉ, chuyện đó xảy đến.

Tôi ngồi mãi ở ban công ở nhà bạn mình, khóc đến cạn nước mắt với bạn tôi qua điện thoại, với chính kẻ đã phản bội tôi. Từ hôm đó, và sau nhiều ngày nữa, tôi vẫn tự hỏi tại sao họ làm vậy với mình. Gần một thập kỷ trôi qua, tôi đã hoàn toàn tin tưởng. Tôi đã rơi nước mắt cả trăm lần vì sự vô tâm và cay nghiệt. Nhưng tôi không tưởng tượng nổi sự phản bội.

Tôi nằm giữa đám sương mù và nghĩ đến câu của bố của chị bạn tôi hay nói: “Muốn thắng, hãy đánh vào kẻ thù khi chúng yếu nhất!” Và tôi tự hỏi: “Tôi là kẻ thù của họ sao?”. Tại sao phải thành như vậy?
Quá nhiều câu hỏi tại sao?
Và sau đó, lại là các câu hỏi, giờ phải làm thế nào đây?

Tôi thật sự biết ơn những người bạn khác đã ở cạnh tôi lúc đó. Tôi biết ơn họ vì dù thế nào đi chăng nữa, họ cũng không cố nói với tôi rằng những kẻ kia là người xấu. Họ chỉ đơn giản cho tôi nơi để ở, đạp xe cùng tôi, khoác vai tôi, nghe tôi nói. Những đứa trẻ cười với tôi, hoa ngọc lan lặng lẽ nở, hoa bọ cạp vàng rung lên trước gió, em gái vẫn làm những trò ngốc của nó. HH gặp tôi, chẳng hề hay biết gì, nhưng làm tôi cười suốt 5 giờ.

Tôi đã thấy mình rơi vào một trạng thái như trong phim. Khi đang cố bò lên miệng vực thì lại rơi xuống. Và tôi đã nằm dưới đáy vực, kiệt sức, thương tích đầy mình. Tôi đã nằm ở đó bất động. Nhưng những cành cây đã toả bóng mát cho tôi, cỏ dưới thân nâng tôi dậy. Và ngay cả khi ấy, tôi cũng mỉm cười mà biết: Mình sẽ có một câu chuyện để kể đây.

Bạn tôi trở về sau chuyến đi dài của anh. Anh, như mọi lần, nghe tôi kể chuyện qua skype, im lặng. Và đến cuối câu chuyện, anh nói: “Chẳng phải em đã biết rồi sẽ có một ngày chuyện này sẽ xảy ra sao?”. Không, tôi không biết. Anh nói: “Nhưng em biết em sẽ lại coi như chưa có gì xảy ra và yêu quý họ như cũ phải không?”. Phải, chỉ 2 tuần sau đó, tôi đã quên mất tôi phải buồn vì chuyện này. Tôi chỉ còn nhớ đến những chuyện vui tôi đã từng có với người phản bội tôi.

Tôi nhớ những lần chúng tôi đi bộ quanh hồ Hoàn Kiếm, tôi nhớ chúng tôi đã cùng cười như điên với những chuyện ngớ ngẩn, tôi nhớ những đêm chúng tôi ở cạnh nhau, cùng nói về nỗi cô đơn của tuổi trẻ, nhớ những lần chúng tôi đội nắng, ôm theo cả đống đồ dùng học tập như hai kẻ bốc vác, vừa cáu kỉnh, vừa hớn hở…

Kí ức đẹp là sức mạnh của chúng ta. Đừng bao giờ quên chúng.

Nhưng tôi nói với anh: “Em không thể làm tất cả mọi điều được. Tha thứ không có nghĩa là chúng ta phải đồng ý cho sự có mặt của người kia trong đời mình.” Anh đưa tay lên màn hình, mỉm cười. Và tôi biết anh đang xoa đầu tôi.

5 ngày sau cuộc nói chuyện, tôi đi Nepal. Khi máy bay sắp tới Kathmandu, chúng tôi đột ngột nghe thông báo là Nepal có động đất, sân bay đã đóng cửa, mọi người đang sơ tán. Ngoài thông tin là chấn động lên tới 7.8, chúng tôi không biết tin gì hơn, thậm chí cả chuyện chúng tôi sẽ hạ cánh xuống sân bay nào. Máy bay cứ bay, tăng rồi giảm độ cao, vòng vèo trên không trung cho đến khi có thông báo là chúng tôi sẽ buộc phải quay lại Penang.

Nếu chọn bay chuyến sớm hơn, chúng tôi đã đáp xuống Kathmandu ngay trước cơn động đất. Và có thể, tôi sẽ là 1 trong 300.000 khách du lịch kẹt lại ở đó, ngồi ngoài mưa rét trong đêm, hãi hùng trước những dư chấn. 10h đêm, tôi trở lại Kuala Lumpur, kết thúc đúng 1 tuần gần như ngày nào cũng bay trên bầu trời.

Nằm trên chiếc khăn trải trên sàn sân bay, tôi nhận ra cuối cùng mình đã “hạ cánh”. Hàng trăm người Nepal nghèo khổ đã kẹt lại ở sân bay đêm đó, trong khi gia đình họ thì đang chống chọi với những tổn thất sau thiên tai. Sân bay Kathmandu chưa biết bao giờ mới hoạt động để họ trở về nhà.

Qua skype, bạn tôi hỏi tôi: “Em đâu rồi?” Tôi nói tôi vẫn ở đây, trên sàn nhà lạnh nhưng ít nhất có một mái che, điện sáng, nước sạch. Và anh nói với tôi: “Em thấy đó, động đất đâu có chờ khi ta yếu nhất hay mạnh nhất để xảy ra, nó cứ vậy xảy ra thôi”.

Ta chỉ tình cờ có mặt hay không có mặt ở đó. Chúng ta không chọn được những điều ấy.

Ta chỉ có thể chọn tiếp tục sống, với tất cả những gì ta có, nếu tự nhiên cho phép ta như vậy, nếu duyên nghiệp còn giữ ta ở lại. Dù có động đất hay phản bội, dù hôm nay những gì ta yêu thương gắn bó đã đổ sập chỉ sau vài giờ, kéo theo những dư chấn khủng khiếp, thì nếu ta còn sống, ta vẫn sẽ cảm ơn mặt trời, không khí, nước, những cái cây, những con vật, những người bạn đã ở lại cùng ta, những người đã rời bỏ ta, những kẻ đã làm ta đau đớn. Nếu không có họ, chúng ta sẽ chẳng có chuyện gì để kể.

Và lòng tôi vẫn cầu chúc cho Nepal, cho đất nước một ngày nào đó tôi sẽ đến.

Lời chia tay

Tôi nói với bạn tôi “Gặp lại em sau nhé”. Dù chúng tôi sẽ rời xa nhau, tôi vẫn tin điều ấy, bởi vì tôi vẫn muốn gặp lại cô ấy một lần nữa.
Có một lần, tôi nói với mọi người ở Toa Tàu siêu năng lực tôi muốn có là nếu biết bất kì ai phải ra đi khi họ chưa kịp làm điều gì đó, tôi sẽ cho họ cơ hội để làm. Và tôi biết, phần lớn chúng ta đi trong sự hối tiếc chưa làm được gì cho người mình yêu thương. Có thể, tôi sẽ ra đi với trạng thái hối tiếc vì chưa lấy chồng cho bố mẹ tôi vui lòng. Hoặc không.

Sự vô thường của sự sống và cái chết luôn làm ta choáng ngợp. Và ta chấp nhận nó, với sự yên ổn vui vẻ của mình, với niềm tin là ta đã nhìn thấu triệt cả đất trời.
Nhưng rồi ai cũng thấy, đứng trước sự ra đi, những vấn đề khác trở nên vô nghĩa. Dù người kia đã làm ta hạnh phúc, bình an hay làm tổn thương ta, nếu họ có ý nghĩa với ta, dù chỉ ở tư cách của một con người với một con người, ta vẫn sẽ làm hết sức để họ ở lại. Lời chia tay trong một thế giới thì dễ, nhưng lời chia tay giữa hai thế giới thì khó.
Dù chúng ta sẽ gặp lại nhau và kể cho nhau nghe về mọi thứ.

Tôi nhớ trong phim Nobody Knows của Koreeda có một cảnh, khi cô bé Kyoko đứng nấp bên cạnh tường chờ anh ra dấu hiệu là có thể vào nhà. Chủ cho thuê nhà sẽ không biết đến sự có mặt của cô bé và hai đứa em. Đối với thế giới, cô bé không tồn tại. Và khi ấy, cậu anh trai gọi “Kyoko”, khẽ như một tiếng thầm thì. Cô bé mảnh mai thanh nhã và bé nhỏ ấy chạy lên nhà, chân không phát ra một tiếng động nào. Và tôi nhớ mãi về tiếng gọi khẽ ấy, như thể tiếng gọi ấy dành cho tôi. Hay tiếng gọi ấy là bức chân dung của sự tồn tại: Mong manh, ngọt ngào, êm ái, đẹp đẽ. Và sự đến và đi của con người, của những đứa trẻ, cũng dịu dàng và thầm lặng như bước chân của cô bé Kyoko, chạy về phía nơi cô bé gọi là nhà.

Tôi cũng nhớ cảnh cậu anh cả cùng bạn mình đẩy chiếc vali, trong đó có mang theo đứa em gái út. Cô bé đã đến căn hộ ấy, trốn trong một chiếc vali, và cũng ra đi khỏi căn hộ ấy trong một chiếc vali. Sự sống mong manh ấy như thể chưa từng tồn tại. Anh trai cô, cậu bé chừng 6 tuổi, nắm lấy tay Kyoko nhìn theo và nói rằng: “Ồ, vậy đây là lời chia tay sao?”.

Đây là lời chia tay sao?
Chúng ta không bao giờ biết được. Chúng ta bé nhỏ như vậy đó.

Chuyện trên máy bay

Tôi ngồi trên chuyến bay ra Hà Nội từ Đà Nẵng. Ngồi đầu hàng ghế kế bên là một người phụ nữ tầm hơn 60 tuổi. Việc đầu tiên khi bà ngồi xuống là hỏi tôi túi nôn sử dụng ra sao. Sau khi tôi chỉ cho bà cách sử dụng thì hai bạn Tây ngồi phía bên trong, cạnh bà vào chỗ. Họ có vẻ hoang mang khi thấy bà loay hoay không biết cách cài dây an toàn. Cô gái hỏi bằng tiếng Anh là bà có cần giúp không, bà liền đứng bật dậy bảo: “Cháu ra đi”. Cô gái lại càng hoang mang, rồi nhìn tôi cầu cứu. Thế nhưng tôi phải nói vài lần là cô ấy không cần đi ra, chỉ muốn giúp, bà mới ngồi xuống, và lần này, nhờ cô kia giúp, bà đã cài được dây.

Bà đưa ngón tay sạm vì bùn chỉ vào đôi dép mua vội ở chợ để kịp lên máy bay. Bà nói bà đang trên đường ra dự buổi bảo vệ luận án tiến sĩ của con trai – người đang là giảng viên đại học. Nhưng bà đi mà không yên, vì mấy đứa con khác ở nhà đang ốm.

Trong khi kể chuyện, bà liên tục hỏi những người đi qua ngồi ghế nào, bà cũng hỏi cô gái bên cạnh bao nhiêu tuổi. Và bà cũng bắt đầu kể về hành trình đi từ Quảng Ngãi ra Đà Nẵng không sót một chi tiết nào.

Tôi ngồi đó nghe, nhìn bà và nghĩ đến cảm giác của đứa con trai bà. Câu chuyện của bà điển hình cho rất nhiều gia đình Việt Nam, một người mẹ nghèo vất vả đã cố gắng nuôi những đứa con nên người, đã đặt vào con rất nhiều kì vọng. Người con trai ấy hẳn đã làm mẹ tự hào. Tuy nhiên, anh cũng không muốn nói với bà là anh đã bỏ tiền ra mua vé máy bay cho mẹ. Anh nói đó là tiền của nhà trường. Và bà hỏi đi hỏi lại có đúng là thế không. Tôi cam đoan với bà là đúng. Tuy nhiên, nét mặt âu lo của bà không thay đổi.

Lúc ấy tôi nghĩ nếu bà là mẹ tôi, hẳn tôi đã rất xấu hổ khi thấy bà bắt chuyện với một người lạ và kể tuồn tuột về cả gia đình mình. Tôi chắc cũng xấu hổ khi bà hỏi hết người này người kia về chỗ ngồi của họ chẳng vì lý do gì cả. Và rồi tôi nhận ra không đứa con nào cần phải xấu hổ vì những thói quen đó của mẹ mình. Bà muốn làm quen với mọi người, và bà bất an khi ngồi trên chuyến bay chỉ toàn người lạ. Bà cần biết họ. Và ngay cả khi ấy, bà vẫn không ngừng âu lo, cho cả những đứa con ở nhà, cho cả đứa con bà sắp gặp. Những thói quen cư xử bên ngoài chẳng có ý nghĩa gì khi so với nỗi âu lo ấy. Nỗi lo âu của những người mẹ không bao giờ hết.

Khi máy bay hạ cánh, tôi rất muốn đi theo bà để đảm bảo bà không gặp rắc rối nào. Tuy nhiên, bà bước đi mạnh mẽ và hối hả đến đáng kinh ngạc. Tôi đứng đó, nhìn theo bà và hiểu rằng con bà hẳn đang đợi đón bà ngoài kia, người mẹ ấy giờ không cần tôi nữa.

Vài chuyện liên quan đến đàn ông xảy trong cuộc đời tôi

Người mang roi điện về nhà
Bố tôi được phát cho roi điện để đi săn tội phạm. Tôi cầm lấy nó đập lên tường. Tôi mới 7 tuổi và cây roi rất nặng. Cuối cùng thì cây roi bị rớt xuống đất. Bố tôi từ trong sân đi vào, nhặt lấy cây roi và nói: “Con phải làm thế này này”. Thế là ông bấm nút, và cây roi kêu tạch tạch. “Chỉ một phát là nằm lăn quay luôn!”, bố bảo. Mẹ tôi chạy từ dưới bếp lên và kêu lên kinh ngạc: “Ối trời ơi! Lại dạy con chơi vũ khí rồi!”.
Cuối cùng, thì tôi bị tống cổ sang nhà hàng xóm để bố mẹ tôi ngồi bàn luận về tầm quan trọng của việc biết sử dụng cây roi điện. 23 năm đã trôi qua và tôi vẫn chưa biết sử dụng nó như thế nào.

Người đầu tiên nói yêu tôi
Là một cậu bé thua tôi 1 tuổi. Khi đó tôi đang bế em gái mấy tháng tuổi đi dạo trước nhà. Cậu ta đi xe đạp ngang qua lần 1, nhìn tôi. Rồi cậu ta đi xe đạp ngang qua lần 2, lại nhìn tôi. Đến lần thứ 3, cậu hét: “Yêu”. Tôi chưa bao giờ nhớ tên cậu ta cả.

Người nhìn thấy tôi
Tôi leo núi với bạn bè thời cấp 2. Khi đó, các bạn đã đến tuổi dậy thì và cao lớn lên rất nhanh. Tôi vẫn còn là một cô bé con chân gầy nhẳng (đến giờ vẫn thế). Các bạn leo lên phăng phăng trên con đường dốc nhất, vì trẻ con mới lớn cần phải làm thế. Tôi leo đến nửa đường thì đứt hơi. Cuối cùng, khi ngẩng đầu lên, tôi thấy chỉ có một mình trên sườn núi. Vừa tủi thân, vừa mệt, tôi định quay ngược lại chân núi để hờn lẫy. Nhưng khi tôi quay đầu, tôi nhận ra có một lối đi dài hơn, nhưng ít dốc hơn để leo. Tôi quyết định chuyển sang con đường đó. 20 phút sau, tôi lên đến đỉnh núi, người đầu tiên nhìn thấy tôi đi lên là một cậu bạn siêu quậy trong lớp. Bạn nói: “Ô, con T. lên đến đây rồi này”. Từ giây phút đó, bạn phải lòng tôi. Điều mà nhiều năm sau tôi mới biết.

Người bạn thân đẹp trai
Hoặc không đẹp lắm. Tuy nhiên, bạn là một trong 3 đứa con trai trong lớp chuyên Văn, và tình cờ lại là người đẹp nhất. Một ngày kia, tôi bị ốm khi đang cắm trại, bạn nói: “Ở yên đấy, tao sẽ đưa mày về”. 11h đêm, bạn chở tôi bằng xe đạp về nhà. Anh tôi ra mở cửa và ngày hôm sau, cả đại gia đình tôi đều biết tôi được một cậu đẹp trai đưa đón. Chỉ có điều, khi đó bạn đang yêu điên cuồng một cô gái cao ráo, xinh đẹp, nền nã, dịu dàng. Đến tôi cũng yêu mến cô ấy.

Mối tình lãng mạn nhất của tôi
Sau mối tình đầu, tôi gặp anh. Chúng tôi dành phần lớn thời gian để nói về các ước mơ. Và đến khi nó đi tới đoạn kết thúc, anh gửi cho tôi xem hình một hàng cây.

Người bạn thân thứ hai
Khi sắp kết thúc mối quan hệ lãng mạn nhất. Tôi gặp bạn. Lần đầu tiên tôi gặp bạn, tôi đi cùng với một cô bạn thân.
Có một lần, khi đi xa, bạn gửi cho tôi một cuốn sách. Vì đổi lịch sang thăm họ hàng để có thể đến nhận cuốn sách đó nên ngày hôm sau, trên đường tới nhà họ hàng, tôi bị giật đồ, ngã toác cả đầu gối. Nhưng đó là một cuốn sách tuyệt vời. Bạn luôn đọc những cuốn sách tuyệt vời. Trái tim bạn cũng vậy.
8 năm sau, tôi nhận ra tình bạn của tôi và cô bạn thân mà tôi đã kể ở trên, và hai người bạn gái khác, đã trở nên thân thiết như tình chị em.
Cuốn sách bạn tặng cho tôi được đề tặng vào ngày 11/11/2011. Quá nhiều số 1, nhưng nó vẫn là cuốn sách tuyệt vời.

Người dắt tôi đi ăn dimsum đầu tiên
Đó là khi anh sắp đi Hong Kong và anh nói thay vì có thể ăn dimsum ở Hong Kong cùng tôi, chúng tôi sẽ cùng ăn ở Việt Nam. Từ đó cho đến nay, tôi vẫn thấy dimsum dở ẹc.
Nhưng anh thì không, chưa bao giờ, không bao giờ. Hoặc nếu anh có bao giờ thay đổi, thì tôi biết chắc anh vẫn yêu mèo, như tôi vậy.

Người không bao giờ làm trái tim tôi tan vỡ
Vì khi đi đến cuối mối quan hệ của cả hai đứa, tôi nhận ra tôi luôn muốn ở bên anh vì anh không bao giờ muốn làm trái tim tôi tan vỡ.
Trừ một lần, khi anh nói anh không thích ăn sushi.

Chạy về nơi không biết

hoa đào nhật bản mùa xuân

Một cây đào nở rộ ở Ibaraki, tháng 3 năm ngoái. Các nhà thơ Đường rất khoái nói về chuyện con người thì hữu hạn mà vũ trụ thì vô hạn, tôi cũng vậy.

Nhiều người vào ask.fm của tôi hỏi tại sao tôi không review phim nữa.
Tôi đâu có ngừng review phim, tôi chẳng qua là chỉ nói những gì cần nói về một bộ phim trên Facebook thôi. Những bài viết dài nhiều khi chỉ là sự lan man của một ý kiến, vô bổ lắm. Dẫu vậy, hôm nay tôi sẽ nói về một bộ phim. Đó là phim Chappie.

Nếu bạn đọc entry này chỉ để đưa ra kết luận Có nên đi xem phim này hay Không. Thì câu trả lời là Có.

Còn đây là phần tôi thực sự muốn viết về nó. Bạn không đi xem đọc cũng được.
Đó là việc khi quá nhiều người đã kể đi kể lại mãi một câu chuyện, ta sẽ cảm thấy đó là câu chuyện chán nhất trên thế giới. Câu chuyện trong Chappie là câu chuyện kiểu vậy đấy. Đây là một bộ phim dễ thương, có tất cả các bài học điển hình kinh điển mà các bộ phim làm về chủ đề gia đình, robot – hay các bản sao của con người nói chung, trí tuệ và trái tim, hữu hạn và vô hạn… tèn tén ten. Phim rất hài hước – trẻ con luôn làm ta cười. Chưa kể, trong phim có hai bạn diễn viên ca sĩ kia như rớt từ trên trời xuống, đóng vai cặp gangster ở trong cái nhà như Zone9 trước kia (chỉ có điều đẹp hơn).

Dẫu vậy, khi đứng lên rời khỏi rạp, tôi chợt có cảm giác như mình từng xem bộ phim này rồi. Con người ta mấy nghìn năm chỉ băn khoăn mỗi một việc “ta là ai”, “ta đến đây làm gì”, “ta đoản thọ hay trường sinh”, “họ có công nhận ta không”… Tuy nhiên, các câu chuyện thì cứ liên tục sinh sôi. Nhưng nếu nó sinh sôi theo kiểu các bộ phim hoành tráng hiện nay thì tôi tin chắc mình sẽ chỉ ngồi trong rạp 20 phút và biết toàn bộ câu chuyện, mọi câu chuyện sẽ ra sao. Chuyện ấy, có buồn không, chắc chắn là buồn rồi.

Trước đây, khi cảm thấy cuộc sống này không có mấy hi vọng, tôi hay vùi đầu vào phim ảnh. Có những ngày, tôi ngồi xem phim từ sáng đến đêm, 6 bộ phim một ngày, trong số đó phần lớn là những phim tôi đã xem nhiều lần trước đó, có thể là mới hôm qua. Tôi thấy cuộc đời đáng chán quá, phim thú vị hơn nhiều. Giờ đây, tôi nhận thấy trí tưởng tượng của con người thật có hạn, hoặc nhu cầu tưởng tượng của khán giả xem phim thật có hạn, hoặc các nhà làm phim tưởng nhu cầu tưởng tượng của khán giả có hạn. Phim, nếu dành cho đám đông ngoài kia, luôn kể những câu chuyện mà tôi cảm thấy chán chường tột độ.

Nhưng ở mặt tốt, chúng cho tôi thấy cuộc đời kia đáng mong chờ biết mấy. Bạn không thể ngồi ở ghế đá 20 phút và biết trước cuộc đời mình sẽ ra sao. Kể cả bạn đã rút ra hàng tỉ bài học từ quá khứ, kể cả bạn cứ mơ mộng về nó, về cái bạn đã biết, hiện tại vẫn cứ kéo bạn đi. Và bạn cứ chạy mãi về phía không biết, trong cả sự hoang mang, kinh ngạc và cả niềm hi vọng.

Nói đến đây, tôi lại nhớ đến lần chúng tôi ngồi chơi cá ngựa trong một buổi chiều kia. Những con ngựa được làm từ mấy cục kẹo dẻo, bàn cờ in ra từ internet và viên xúc xắc chả biết nhặt được ở đâu về. Bạn tôi thắng mau chóng và ngả đầu ra sau cười sảng khoái. Tôi hiếm khi thấy bạn cười như thế, như cái phần trẻ thơ bạn vẫn giấu vào trong được bung ra. Và từ giây phút ấy, tôi nhận ra tôi thương con người này biết mấy, thương cái cảm giác trẻ thơ yếu ớt ấy, thương cả cách bạn gãi đầu bối rối khi nhận ra mình đã cười suốt 5 phút không nghỉ, thương cả sự hoang mang bạn cứ mang theo mãi. Tôi đã đâm sầm vào điều mình không biết như thế đấy.

Tôi từng nói cho bạn nghe về cảm giác cứ chạy mãi về phía không biết của tôi. Và bạn bảo tôi rằng: “Rồi cũng đến lúc chết rồi hết chứ!” Tôi đáp lại rằng: “Không, mình cũng có biết gì về cái chết đâu”. Mà như thế, sự tồn tại của chúng ta mới tuyệt vời chứ.

Phải không Chappie?

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 1,938 other followers

%d bloggers like this: